موسسه توانبخشی ولیعصر (عج)

valiasr01تاریخچه :
جایگاه معلولین در جامعه؛ به عنوان یک واقعیت اجتماعی در تمامی دورانها مطرح بوده است. در نگاه به این مسئله در طول تاریخ رویکردهای مختلفی مدنظر قرار گرفته است. در ابتدا دور نگه داشتن معلولین از جامعه مورد توجه بود اما با ظهور ادیان نگاه به این مسئله تغییر چشمگیری را در برداشت. در میان ادیان، اسلام هیچ گاه اجازه نداده کسی معلولین را تحقیر کنند و همیشه گویاترین تکریمها و احترامها را نسبت به آنها روا داشته است. همانطور که از امور مسلم در مشی پیامبر خدا (ص) و ائمه هدی (ع) نیز اهتمام ایشان نسبت به امور مردم و رفع گرفتاریهای آنها و همچنین توجه و احترام نسبت به افرادی از جمله معلولین بوده که از حقوق واقعی خود محروم شده اند.
معلولین علاوه بر حوائج عادی بشری دارای نیازهای ویژه ای هستند و به همین دلیل جهت تحقق حقوق مادی و معنوی خود مستحق توجه و همت خانواده، مسئولین، متخصصان و آحاد جامعه می باشند. در میان معلولین، کودکان دارای مشکلات ذهنی یا اختلالات نورولوژیکی نیازمند توجهی مضاعف هستند چرا که اگر در سنین کودکی اهتمام کافی جهت بهبود عملکرد حرکتی، شناختی، اجتماعی و خودیاری این فرشتگان زمینی صورت نگیرد، در آینده عواقب جبران ناپذیری برای آنها به وجود خواهد آمد.
در هیاهوی توجه مردم به تعلقات مادی و دنیوی، هنوز هم انسانهای نیک سیرتی وجود دارند که مهمترین دغدغه زندگی شان تلاش در جهت کمک به محرومین و یاری رساندن به افراد نیازمند همراهی دیگران از جمله معلولین است. مؤسسه توانبخشی ولیعصر (عج) نیز که در سال ۱۳۷۱ در قالب مؤسسه ای غیردولتی و غیرانتفاعی تأسیس شد، حاصل نگرانی و دغدغه یکی دیگر از این انسانهای نیک اندیش و فرهیخته نسبت به مسائل و مشکلات کودکان معلول و خانواده ایشان بوده است.
مؤسسه توانبخشی ولیعصر (عج) از نخستین ماههای فعالیت خود در راستای حمایت، بازتوانی و آموزش کودکان و بزرگسالان استثنایی فعالیتهای گسترده ای حول محورهای ذیل انجام داده است :

* تأسیس مراکز جامع توانبخشی :
مؤسسه در آغاز فعالیت، به منظور ارائه خدمات پیشگیری، تشخیصی، درمانی و توانبخشی در سطوح جسمی، ذهنی و اجتماعی، تأسیس مراکز جامع توانبخشی در دو بخش سرپایی و روزانه را در رأس کار قرار داد. لذا مرکز جامع توانبخشی ولیعصر (عج) در سال ۱۳۷۱ در تهران، باهدف ارائه خدمات تخصصی به کودکان با ضایعات ذهنی، یادگیری و نورولوژیکی تأسیس شد. هم اکنون مؤسسه با ۵ مرکز جامع توانبخشی در تهران و یک مرکز در هر یک از شهرهای کاشان، مشهد و شیراز با ارائه خدمات توانبخشی توسط کارشناسان متخصص و مجرب و به کارگیری روشهای نوین درمانی، در طی سالهای فعالیت خود، توانسته است گامی بزرگ در راستای کمک به ارتقای توانمندیهای کودکان استثنایی و بهبود جایگاه آنها در سطح خانواده و جامعه بردارد .
مراکز جامع توانبخشی، مراکزی هستند که در آنها خدمات فراگیر توانبخشی توسط تیم توانبخشی به توانخواه ارائه می شود. از خدمات کلینیکی که در مراکز جامع توانبخشی وابسته به مؤسسه ارائه می شود می توان به کاردرمانی، گفتاردرمانی، فیزیوتراپی، آبدرمانی ، الکتروتراپی، روانشناسی ، خدمات اختلال یادگیری، خدمات پایش رشد و همچنین لباس فضایی (مرکز امید عصر) و آموزش نمونشی ( مراکز نوید عصر و امید عصر)، اشاره کرد. ویژگیهای خدمات سرپایی که از سوی مؤسسه به مددجویان ارائه می شود عبارتند از :
۱-كليه خدمات زير نظر تيم توانبخشي كه سوپروايزري بخشهای تخصصي را بعهده دارند انجام مي شوند.
۲- متناسب با نياز كودك و ضايعه اي كه به آن مبتلا است خدمات متفاوت مورد نياز كودك بطور منسجم و در يك مركز به كودك ارائه مي شود.
۳- اثر بخشي خدمات ارائه شده به مددجويان بشدت مورد توجه قرار دارد، بگونه اي كه تلاش مي شود خدمات ارائه شده، مددجو را به سمت استقلال كامل يا نسبي هدايت نمايد.
۴-درمانگران، متناسب با نوع ضايعاتي كه مددجويان دارند در آن حيطه خاص بطور تخصصي كار می کنند.
۵-آموزش و مشاركت خانواده در امر درمان يك اصل اساسي در ارائه خدمات مي باشد.
۶- در كنار استفاده از خدمات غير كلينيكي مانند استفاده از مجهزترين تجهيزات توانبخشي و وسایل کمک توانبخشی استاندارد؛ استفاده از تمامي رويكردهاي روز دنيا نظير رويكرد بوبت ،رويكرد پتو(Conductive Education) ، رويكرد لباس فضايي(Adeli Suit) و رويكرد مداخلات زودهنگام(Portage)، در ارائه خدمات توانبخشي مد نظر قرار گرفته است.
از جمله رویکردهای مطرح توانبخشی که برای اولین بار توسط مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج) در کشور ارائه شده است، لباس فضایی و آموزش نمونشی است :
۱- لباس فضایی :
در دو دهه اخیر رویکردهای نوینی در درمان کودکان فلج مغزی مطرح و مورد استفاده قرار گرفته اند. یکی از این رویکردها، رویکرد لباس فضایی و درمانهای مرتبط با آن است. تفکر استفاده از لباس فضایی به اواخر دهه ۱۹۶۰ بر می گردد که این لباس جهت حفظ تناسب عضلانی بدن فضانوردان پس از تجربه بی وزنی در فضا، در کشور روسیه مورد استفاده قرار گرفت. کاربرد درمانی لباس فضایی در سال ۱۹۹۱ توسط ولادیمیر تیچینا صورت گرفت و در سال ۱۹۹۷ توسط مسینووا برای درمان کودکان فلج مغزی به کار برده شد. این درمان مبتنی بر ۳ اصل است:
۱- افزایش حس عمقی، بهبود راستای بدن و اعمال مقاومت
۲- مشارکت حرکتی فعال بیمار
۳- فشردگی و پیوستگی جلسات درمانی

این روش به نام « اصلاح فعال حس عمقی » نیز نامید می شود که الگوهای غیرطبیعی را کاهش داده و الگوهای عضلانی طبیعی را بهبود می بخشد.
این لباس در ۵ اندازه وجود دارد که شامل جلیقه، شورت، یک جفت زانوبند و یک جفت کفش مخصوص است که این اجزا توسط یکسری کش و قلابهای خاص به هم متصل می شوند.
رویکرد لباس فضایی، رویکردی مؤثر در درمان کودکان فلج مغزی است و اثر درمانی آن حتی با قطع درمان نیز از بین نمی رود. از آنجا که این لباس هیچ محدودیت عملکردی را برای فرد ایجاد نمی کند، کودک می تواند تنوعی از الگوهای حرکتی طبیعی را بدون مزاحمت الگوهای حرکتی غیر طبیعی تجربه کند. در این رویکرد علاوه بر پوشیدن لباس فضایی، به تمرینات آماده سازی از جمله ماساژ کل بدن، تمرینات کششی، تمرینات قدرتی و هماهنگی نیز نیاز می باشد.
این رویكرد در سرتاسر كشور روسیه بعنوان یك رویكرد بومی استفاده می شود و كلینیك های مختلفی در كشورهایی مانند كانادا، فرانسه، آلمان، استرالیا، پرتغال، سوئیس، دانمارک و… لباس فضایی را بعنوان یك روش درمانی مورد استفاده قرار می دهند. مؤسسه توانبخشی ولیعصر (عج) نیز کارشناسانی را جهت آموزش این رویکرد به روسیه اعزام نموده است و پس از اخذ امتیاز استفاده از آن، لباس فضایی از سال ۱۳۸۵ در مرکز امید عصر و نوید عصر به کودکان فلج مغزی ارائه می شود.

۲- آموزش نمونشی ( Conductive Education ) :
Conductive Education (CE) یا آموزش نمونشی یكی از متد های توانبخشی است كه با هدف آموزش فرد کم توان جسمی، جهت بهبود تواناییها و كسب تجارب جدید در زندگی روزمره توسط دكتر آندراس پتو در سال ۱۹۵۰ در مجارستان بنا نهاده شده است. وی با تأسیس مركزی برای كودكان فلج مغزی و بیماران نورولوژیك به تعلیم و درمان آنها پرداخت.
او بر اين نكته تأكيد داشت كه اين افراد به جاي استفاده از درمانهاي متفاوت، نيازمند درمان از طريق آموزش هستند و برهمين اساس سيستم CEرا پايه گذاري كرد. CE معتقد است كه سيستم عصبي اين افراد توانايي ايجاد ارتباطات نوروني جديد را داراست و اين توانايي از طريق آموزش فعال مهيا می شود.
این رویكرد در کشورهای بسیاری در سراسر جهان استفاده می شود و كلینیك های مختلفی، آموزش نمونشی را بعنوان یك روش درمانی مورد استفاده قرار می دهند. با توجه به تأثیرات عدیده ای که این روش درمانی در ارتقای سطح مهارتهای شناختی، خودیاری و حرکتی کودکان فلج مغزی دارد و در راستای یکی از اهداف مؤسسه که استفاده از رویکردهای نوین و معتبر درمانی در توانبخشی است ، مؤسسه توانبخشی ولیعصر (عج) نیز کارشناسانی را جهت آموزش این رویکرد به مرکز پتو (Peto) مجارستان اعزام نموده است و پس از اخذ امتیاز استفاده از آن، روش آموزش نمونشی برای اولین بار در کشور از سال ۱۳۸۴در مراکز امید عصر و نوید عصر به کودکان فلج مغزی ارائه می شود.
ویژگیهای روش آموزش نمونشی :
۱- این روش راه جدیدی برای توانبخشی كودكان با اختلال حركتی و بزرگسالان دارای اختلال عملکرد، باز نموده است.
۲- این روش، راهی غیر مستقیم برای ايجاد يكپارچگي عملكرد و يادگيري رفتارهاي هماهنگ از طريق ادراك و شناخت است.
۳- در این روش، فعالیتهای هماهنگ و یکپارچه از طریق آموزشهاي تطبیقی و عملكردهاي روزانه آموزش داده می شود . اين برنامه نيازمند دستگاه و وسايل كمكي و تكنولوژي پيشرفته اي نيست . در واقع اصل بر این است كه محيط تغيير نمي كند بلكه فرد ناتوان است كه بايد خود را بامحيط تطبیق دهد.
۴- هدف اوليه و اساسيCE رشد تک بعدي كاركردهاي حركتي نيست، هدف اصلي، پيشرفت همه جانبه فرد است كه منجر به رشد عملكرد فرد مي شود.
۵- يكي از فاكتورهاي حياتي در CE وجود هدایتگر آموزشی (كانداكتور) است. این فرد نيازهاي اجتماعی، فرهنگي و محيطي كودك را ارزيابي كرده و محتويات آموزش را بر اين اساس پايه گذاري مي كند. يك هدایتگر آموزشی نيازمند سطح بالاي علمي و يك تفكر منسجم و مصمم است.
۶- برنامه CE يك برنامه پيچيده و كامل از تمامي كارهايي مثل غذا خوردن،‌ بازي، يادگيري و … است كه يك كودك سالم از صبح تا شب انجام مي دهد . اين برنامه شامل تمامي نيازهاي فيزيكي، ‌ذهني و اجتماعي در جهت رشد يكپارچگي و سلامت ذهني، جسمي و رواني كودك است.
۷- كودك کم توان نمی تواند با تمرينات انفرادي و به تنهايي در جهت تطبیق با جامعه و اجتماع پيش رود. یکی از ویژگیهای این روش وجود گروههاي آموزشي در هر سن است. گروههاي CE نتايج ويژه و منحصر به فردي در تسهيل روابط اجتماعي كودكان حتي دركودكان كم سن و سال داشته است.
۸- تحقيقات نشان مي دهد كه بودن در جمع، يك انگيزه قوي براي پيشرفت است. تجارب نشان مي دهد كه حتي كودكان منزوي و دور ازجمع هم پس از مدت ۳-۲ هفته در گروه فعال می شوند.
۹- تاثير گروه بر خانواده كودك كم توان نيز قابل ملاحظه است. حداقل نتيجه آن اين است كه خانواده علاوه بر مشكل كودك شاهد تواناييهاي او نيز خواهند بود.

valiasr02– گروه هدف :
آموزش نمونشی در حیطه اختلالات حركتی – جسمی ارائه خدمت می کند. بنابراین كودكان فلج مغزی ( اعم از همی پلژی، داي پلژي ، كوادری پلژی، آتاکسی و آتتوئید ) ، کودکان دارای تأخیر رشدی – حرکتی و کودکان مبتلا به ضایعات نخاعی مادرزادی می توانند از خدمات این روش بهره مند شوند.
از آنجائیكه CE، روشی آموزشی و نیازمند توجه و شركت فعال کودک در برنامه ها و فعالیتها است، کودکان عقب مانده ذهنی، کودکان دارای اختلالات عضلانی پیشرفته، میوپاتی ها، سندرمها و کودکان مبتلا به اتیسم سودی از استفاده از روش آموزش نمونشی نخواهند برد.

– سن مناسب برای استفاده از این روش :
– سن استفاده از CE مهم است. هشتاد درصد كودكاني كه قبل از ۱ سالگي در گروههاي CE شركت نموده و از اين متد بهره گرفته اند، در مدارس عادی پذیرفته شده اند. بنابراین هرچه این روش در سنین اولیه عمر کودک مورد استفاده قرار گیرد امکان موفقیت در آن بیشتر است.

* آموزش روزانه كودكان زير شش سال دچار مشكل ذهني، جسمي و حركتي :
بخش « آموزش روزانه به کودکان معلول زیر ۶ سال » یکی از بخشهای فعال مراکز جامع توانبخشی وابسته به مؤسسه است که توانسته با برنامه آموزشی – توانبخشی مسنجم، زمینه ساز ورود کودکان بسیاری در طی این سالها به مدارس استثنایی یا حتی عادی شود. اختلالات ذهنی، حرکتی، یادگیری، رفتاری، تکاملی، نافذرشد و نوزادان پرخطر از اختلالات تحت پوشش این مراکز می باشند که به کودکان ۲ تا ۱۴ سال ارائه می شود. برنامه های آموزشی این بخش با کمک کارشناسان تیم توانبخشی شامل کاردرمان، گفتاردرمان، روانشناس و فیزیوتراپ، تدوین و در قالب فعالیتهای شاد و جذاب کودکانه اجرا می شود. مهمترین اهداف بخش روزانه عبارتند از :
۱- تقویت و بهبود مهارتهای حركتی درشت و ریز كودك
۲- تسهیل و بهبود مهارتهای كلامی و گفتاری كودك
۳- تقویت و بهبود مهارتهای دركی و شناختی كودك
۴- آموزش مفاهیم
۵- حذف و كاهش اختلالات رفتاری كودك
۶- تقویت مهارتهای اجتماعی و فردی كودك
۷- آموزش مهارتهای خودیاری

*حرفه آموزی به دختران و پسران کم توان ذهنی جهت کسب توان حرفه ای و رسیدن آنها به استقلال نسبی :
سابقه تأسیس دو مرکزحرفه آموزی ویژه دخترا ن و پسران کم توان ذهنی بالای ۱۴ سال، توسط مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج)، به سال ۱۳۷۴ بر می گردد که این دو مرکز از سال ۱۳۸۴ در قالب مرکز حرفه آموزی ارمغان عصر در دو بخش مجزا، در حال فعالیت می باشند.
هدف اصلي مركز، شناسايي و تقويت توانمنديهاي افراد كم توان ذهني و كمك به ارتقاي سطح استقلال آنها در زندگي و آماده كردن آنها براي بازار كار با توجه به سطح توانمنديهاي آنان است. آموزش به كم توانان ذهني در اين مركز برپايه روشهايي است كه براي آموزش مهارتهاي حرفه اي ، تجربه و تدوين شده است.
روند آموزشی افراد کم توان ذهنی از همان اولین برخورد شروع می گردد. اگر در اولین برخورد نقش وخاطره خوبی در ذهن کودک باقی نماند ممکن است مدتها در برقراري ارتباط خلل ايجاد شود. سعي و تلاش كليه كارشناسان مركز ارمغان عصر فراهم نمودن محيطي آرام و دوستانه براي مددجويان است تا با كمترين مسئله اي آموزشهاي علمي، اصولي و هدفمند كارشناسان مركز را پذيرا باشند.
به طور كلي روند كار آموزش به اين صورت است كه مددجو به صورت شفاهي با كار روبرو مي‌شود و راهنمايي‌هايي به منظور ايجاد كار صورت مي‌گيرد و در اين صورت حداقل واكنش صحيح وي بلافاصله تشويق مي‌شود. اگر واكنش مددجو صحيح نباشد راهنمايي مربي تكرار مي‌شود و الگويي صحيح از پاسخ به وي ارائه مي‌شود.اگر مددجو بازهم پاسخ صحيح ندهد ضمن تكرار دستور، با گرفتن دست وي شيوة صحيح انجام كار به طور عملي و با كمك خود وي نشان داده مي شود . ثبت هريك از اين مراحل بروي فرم‌هاي مخصوص ثبت رفتار به منظور نشان دادن سرعت مددجو در طي يك گام و تعداد جلسات مورد نياز براي يادگيري يك فعاليت انجام مي گيرد . لازم به ذكر است كه طي تمامي گام‌ها براي هريك از مددجويان ضروري نيست و آنان براساس توان خود مي‌توانند از تعدادي از مراحل جهش كنند. همچنين با اندازه‌گيري زمان انجام فعاليتهاي مختلف موجود در يك حرفه ، مقايسة سرعت انجام فعاليت توسط مددجو با زمان مطلوب صورت مي گيرد و تلاش مي شود اين فاصله به حداقل برسد. پس از طي مراحل فوق تعداد جلساتي كه براي طي هريك از گام‌ها لازم است تا فرد قادر به كسب آن مهارت شود تعيين مي شود و آموزشهاي عملي با استفاده از رويكردهاي علمي آغاز مي شود. لازم به ذكر است مدت اين دوره ۶ تا ۹ ماه است كه شامل آموزشهاي مقدماتي و آموزش حرفه مي شود. اين آموزشها با توجه به نيازهاي آموزشي هر حرفه برنامه ريزي شده است كه تنوع كاري فراواني را نيز در بر دارد.

اهداف بخش آموزش حرفه ای عبارتنداز:
۱.کشف و رشد توانمندی های مددجویان کم توان ذهنی
۲.جبران ناتوانایی ها و نقایص شناختی،حرکتی و اجتماعی مددجویان کم توان ذهنی از طریق فعالیتهای حرفه ای
۳.آماده سازی مددجویان برای کسب استقلال نسبی در حرفه و فعالیت های اجتماعی مربوط به آن
۴.فراهم آوری امکان ادغام مددجویان مبتلا به ناتوانایی های هوشی در جامعه از طریق فعالیت های حرفه ای
۵.فعال کردن خانواده های این افراد در امر آموزش و توانبخشی فرزندان به روش های گوناگون از جمله همکاری در آموزش، تعیین اهداف،تصمیم گیری های مختلف و …
يكي از شعارهاي مركز ارمغان عصر « بازتواني و استقلال بخشيدن به مددجويان » است. لذا توانخواهان پذيرفته شده در مركز پس از طي مراحل آموزش به سطح توليد قابل قبول براي عرضه به بازار مصرف دست مي يابند. اين مركز با در اختيار قرار دادن امكانات مناسب مكاني و تجهيزات كارگاهي به روز و استاندارد براي توانخواهان و تلاش بي وقفه مددكاران مركز جهت بازاريابي مناسب براي توليدات توانخواهان، گام مهمي در جهت بازتواني و بخشيدن استقلال به دختران و پسران كم توان ذهني برداشته و در صدد رسيدن به موفقيتهاي بيشتري در اين زمينه است.
مركز ارمغان عصر داراي كارگاههاي توليدي متنوعي از جمله كارگاه جعبه سازي، كارگاه بسته بندي ، كارگاه پاكت سازي ، كارگاه مونتاژ قطعات سنگي ، كارگاه مونتاژ بدليجات و كارگاه خياطي است.
خدمات توانبخشي مركز توسط درمانگران متخصص هر رشته براي توانخواهان برنامه ريزي و اجرا مي شود كه شامل کاردرمانی، گفتاردرمانی، موسیقی درمانی، رفتاردرمانی، آموزش مهارتهای خودیاری و مهارتهای روزمره زندگی و آموزش رفتار و برخوردهای مناسبت اجتماعی است.
مركز ارمغان عصر علاوه بر ارائه خدمات توانبخشي و حرفه آموزي به توانخواهان، با اهداف مختلفي از جمله تغيير نگرش جامعه نسبت به توانمنديهاي معلولين، افزايش حس مسئوليت پذيري توانخواهان، سپري شدن مفيد اوقات فراغت آنها و كسب مهارتها و پيشرفتهاي جسماني و همچنین به عنوان پيش زمينه اي براي ايجاد علاقه و انگيزه براي توانخواهان جهت حضور در برنامه هاي حرفه اي، فعاليتهاي فوق برنامه متنوعي را براي آنها در نظر گرفته است كه از جمله اين فعاليتها عبارتند از :
۱- ورزش : در اختيار قرار دادن فضاي ورزشي مناسب به مددجويان و آموزش فعاليتهاي ورزشي مطابق با توانمنديهاي آنها توسط مربيان متخصص در زمينه ورزش معلولين ذهني جهت ارتقاي سطح توانمنديهاي جسماني، حركتي و ذهني توانخواهان و ايجاد انگيزه و نشاط براي آنها و خانواده شان.
۲- آموزش كارهاي هنري از جمله درست كردن كارت پستال از نقاشي هاي توانخواهان، سفال سازي و تزئين سفال، جعبه و ساكهاي تزئيني، آموزش گلدوزي و پولك دوزي براي دختران .
۳- آموزش كامپيوتر : با توجه به سطح آموزش پذيري مددجويان، اصول اوليه كار با كامپيوتر به آنها آموزش داده مي شود.
۴- برگزاري اردوهاي يك روزه و چند روزه با هدف تغيير نگرش جامعه نسبت به معلولين ذهني و افزايش حس مسئوليت پذيري توانخواهان و يادگيري آداب اجتماعي.
۵- برگزاري نمايشگاههاي دوره اي از توليدات و دستاوردهاي مددجويان با هدف ايجاد حس اعتماد به نفس و فراهم نمودن زمينه هايي جهت ايجاد شغل براي آنها.

* ارائه خدمات توانبخشی به کودکان اتیستیک :
بر اساس تعريف انجمن روانپزشكي آمريكا (APA)، اتيسم يك اختلال عصبي – تكاملي است كه با آسيب در مهارتهاي ارتباطي- اجتماعي و وجود رفتارهاي تكراري و محدود شناخته مي شود. در واقع كودكان مبتلا به اتيسم در ارتباط كلامي و غير كلامي، تعاملات اجتماعي و فعاليتهاي مربوط به بازي مشكل دارند. اتيسم با يك طيف گسترده معرفي مي گردد كه افراد مبتلا به اين اختلال بر اساس تواناييها و ضعفها در درجات خفيف تا شديد درجه بندي مي شوند. بر طبق آمار منتشر شده در سال ۲۰۱۲، از هر ۸۸ كودك متولد شده يك نفر مبتلا به اتيسم است. همچنين احتمال بروز اتيسم در پسران ۴ برابر دختران است. تحقيقات نشان داده است كه تشخيص زودهنگام اتيسم در درمان و بهبود وضعيت كودك بسيار مؤثر است. ضروري است اين تشخيص با استفاده از نيروهاي متخصص و مجرب و تستهاي معتبر تشخيصي انجام شود تا بر اساس نتايج بدست آمده بتوان برنامه هاي ويژه هر كودك را طراحي نمود. بر همین اساس و با توجه به خلأ موجود در زمینه توانبخشی و درمان اتیسم، مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج)در سومین دهه از فعالیت خود، مرکز اتیسم ندای عصر را افتتاح کرد.
خدمات مرکز اتیسم ندای عصر :
– تشخيص و ارزيابي كودكان اتيستيك با استفاده از تستهاي تشخيصي استاندارد متناسب با سن كودك؛ – انجام مداخلات درماني بصورت ساعتي و روزانه با بهره گيري از رويكردهاي مختلف آموزشي، حركتي، گفتاري ، ارتباطي و تكميلي؛
– اجراي برنامه هاي درماني انفرادي متناسب با نياز كودك، با بهره گيري از شيوه هاي مختلف توانبخشي در بخشهاي كاردرماني، گفتار درماني و روانشناسي؛
– بهره گيري از امكانات، ابزارها و وسايل خاص بمنظور بهبود مهارتهاي حركتي، گفتاري، ارتباطي، شناختي، اجتماعي و خودياري كودكان اتيستيك؛
– اجراي برنامه هاي آموزشي ويژه اعضاي خانواده كودكان اتيستيك بمنظور ارتقاء سطح دانش و آگاهي ايشان از طريق بروشور، كتابچه، مشاوره تلفني و كارگاههاي آموزشي.

*تلاش در جهت پيشگيري از بروز معلوليت هاي ارثي و مادرزادي در قالب آگاهی بخشی به خانواده ها و شناسایی و تدارک خدمات بهنگام توانبخشی ( پایش رشد ) :
خدمات پايش رشد و تكامل كودك با استفاده از سيستم پورتيج به ارزيابي كودك از نظر حركتي ، گفتاري، شناختي، اجتماعي و خودياري مي پردازد و بر اساس آن مشخص مي نمايد كه وضعيت تكاملي كودك در هريك از حيطه هاي مذكور چگونه است. در سيستم پورتيج روند تكاملي يك كودك عادي مد نظر است و هنگامي كه كودكي با اين سيستم ارزيابي مي شود ، مشخص مي گردد كه اين كودك متناسب با سنش از نظر تكاملي جلوتر، عقب تر يا هم سطح كودكان عادي همسن است. همانگونه كه در پايش رشد از طريق اندازه گيري دور سر ، اندازه قد و ميزان وزن يك كودك وضعيت رشد جسمي او در مراكز بهداشتي درماني با استفاده از نمودارهاي رشدي مشخص مي شود و در صورت تأخير در اين زمينه ها، توصيه هاي لازم دارويي و تغذيه اي براي رفع مشكل ارائه مي شود؛ از طريق پايش تكامل كودك با استفاده از سيستم پورتيج نيز وضعيت كودك از نظر حركتي ، گفتاري ، شناختي ، اجتماعي و خودياري بخوبي مشخص مي شود . در صورتي كه يك كودك از نظر تكاملي هم رديف ساير كودكان عادي يك جامعه باشد و يا اينكه از آنها جلوتر باشد نياز به هيچگونه اقدام خاصي ندارد . اما در صورتي كه يك كودك از نظر تكاملي در تمامي پنج حيطه فوق الذكر يا يك يا چند حيطه ( براي مثال فقط در زمينه حركتي يا گفتاري و حركتي ) مشكل داشته باشد، نيازمند مداخله زودهنگام توانبخشي است تا با استفاده از اين روش تأخير ايجاد شده جبران و بر طرف شود. معمولا پايش رشد تكامل در سنين طلايي بدو تولد تا ۶ سالگي انجام مي شود. بديهي است حساسيت و اهميت اين كار در سنين اوليه تولد بسيار مهمتر و با اهميت تر است.
در صورتي كه مشكل تأخير كودك در حيطه تكاملي در روزها و ماههاي اوليه تولد مشخص شود اثر بخشي مداخلات زودهنگام در رفع مشكل بسيار بيشتر از سنين بالاتر است. مداخله زود هنگام، متشكل از خدمات و كارهايي است كه بايستي به موقع و صحيح انجام دهيم تا به كودكي كه مشخص شده است در يك ، چند يا تمامي حيطه هاي پنجگانه تكاملي دچار تأخير است كمك نماييم كه اين تأخير را جبران نمايد. معمولاً روند مداخله زودهنگام در سيستم پورتيج از طريق آموزش خانواده ها و يكسري كارتهاي فعاليت انجام مي شود . بر روي اين كارتها تمرينات ساده اي نوشته شده است كه مي تواند در رفع تأخير كودك به پدر و مادر در كوتاه ترين زمان كمك نمايد.
خدمات پایش رشد در کلیه مراکز جامع توانبخشی وابسته به مؤسسه به مددجویان ارائه می شود.

*خدمات مربوط به اختلال یادگیری :
اختلال یادگیری یک واژه کلی است برای توصیف مشکلات خاصی که کودکان در زمینه ی پردازش اطلاعات و مهارتهای یادگیری دارند و اغلب سبب می شود که موفقیت در تحصیل برای کودک عذاب آور شود و در برخی موارد منجر به دلسردی، عزت نفس پایین، سرخوردگی مزمن و روابط ضعیف با همسالان گردد.
با توجه به این که اختلالات یادگیری یکی از شایع ترین اختلالات به ویژه در سنین کودکی و نوجوانی محسوب می گردد و به منظور تشخیص زود هنگام و ارائه خدمات روانشناختی و مشاوره ای به این گونه دانش آموزان و خانواده های آنان؛ بخش اختلالات یادگیری مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج) تأسیس شده و ارائه خدمات می نماید. باید توجه داشت که این کودکان نیازمند درمان های روانشناختی – تخصصی این اختلال هستند تا ضعفهای مهارتی و پایه ای آن ها که مخصوص اين کودکان است به صورت تخصصی درمان شود.

پیامدهای منفی این اختلال برای کودک در صورت عدم درمان :
از آن جا که این کودکان در درس های مدرسه با شکست مواجه می شوند، اغلب اعتماد به نفس آن ها آسیب می بیند. در نتیجه مهارت های اجتماعی این کودکان نیز می تواند تحت الشعاع قرار گیرد، بنابراین تحمل کم در برابر شکست و ناکامی ، فشار عصبی زیاد، اضطراب و نگرانی، منزوی و گوشه گیر شدن، بروز رفتار های پرخاشگرانه، وابسته بودن به دیگران ، عدم انگیزه و رغبت نسبت به یادگیری و دچار درماندگی شدن از جمله پیامدهای عدم درمان این اختلال در کودکان است.

*ارائه خدمات توانبخشی اجتماعی در راستای ارتقای مهارتهای اجتماعی واستقلال بخشی به کودکان کم توان ذهنی و جسمی در قالب طرحها و خدماتی از جمله :
۱- طرح راهی به آسمان :
سیر بهبودی كودكان دچار نقايص جسمي – بخصوص آنهايي كه قادر به انجام كارهاي روزمره زندگي نيستند- معمولاً يك روند كند يا متوقف را طي مي كند. زمان به سرعت سپري مي شود، جلسات درماني يكي پس از ديگري انجام مي شود، اما والدين این کودکان همچنان مجبورند تمامي كارهاي روزمره ( شامل: حركت كردن، غذا خوردن، آشاميدن، لباس پوشيدن، حمام رفتن، دستشويي بردن و … ) فرزندشان را انجام دهند. سن كودك بالاتر مي رود و وزن او بر كمر و اندامهاي پدر و مادر سنگيني مي كند و عدم آگاهي از شيوه هاي صحيح مراقبت و توجه نكردن به آن باعث خستگي و آسيب جسمي و رواني ايشان مي گردد…
امروزه تحقيقات و مطالعات گسترده توانبخشي بيانگر اين مطلب است كه خانواده ها نبايد صرفاً به خدماتي كه در مراكز توانبخشي ارائه مي شود اتكا كنند، بلكه بايد بتوانند زمينه استفاده از همه توانمندیهای کودک را فراهم سازند. يكي از مهمترين عواملي كه مي تواند اين امكان را براي كودك به وجود آورد استفاده از وسايل كمكي است. اينكه چگونه و به چه شكلي و با استفاده از چه وسایلی به کودک کمک شود، نيازمند افزايش دانش و آگاهي والدين است. در صورتي كه اين امر محقق شود يك تغيير كوچك در محيط زندگي كودك، زمينه بروز و افزايش توانمنديهاي مختلف براي كودك در آينده را به راحتي فراهم مي سازد. به همين منظور مؤسسه توانبخشي وليعصر ( عج ) با ارائه طرح اهداي وسايل كمك توانبخشي و آموزش شيوه هاي صحيح مراقبت و نگهداري از كودكان فلج مغزي، اميد دارد اثربخشي خدمات درماني افزايش يافته، دوره هاي درماني كوتاهتر شده، آسيبهاي جسمي، رواني و اقتصادي به خانواده ها كاهش يابد وزمينه حضور مددجو و خانواده دراجتماع فراهم و درنهايت توانبخشي و نگهداري كودكان دچار نقايص جسمي آسان تر شود.
– اهداف طرح راهي به آسمان :‌
*ارتقاء فرهنگ استفاده از وسايل کمک توانبخشی و مناسب سازی محیط زندگی؛
*کمک به استقلال مددجويان در فعالیتهای روزمره زندگی؛
*کمک به بهبود توانائیهای عملکرد حرکتی مددجويان؛
* کمک به روند درمان و کوتاه کردن مسیر آن؛
* افزایش مهارتهای شناختی، خودیاری و اجتماعی مددجویان؛
*افزایش نقش محوری خانواده در روند توانبخشی؛
* کاهش آسیبهای جسمی و روانی خانواده.
– وسايل و خدماتي كه بر حسب نياز مددجو اهدا مي شود:
۱- واكر ( براي راه رفتن كودكان با مشكلات حركتي)
۲- كالسكه مخصوص
۳- ويلچرمخصوص حمام
۴- كفش واسپيلنت
۵- سي دي هاي آموزشي
۶- جزوات آموزشي
۷- ارائه مشاوره كارشناسي به منظور مناسب سازي محيط زندگي از طريق سايت موسسه

– روند اجراي طرح :
– اين طرح فقط مددجوياني را شامل مي شود كه نمي توانند حركت سر، نشستن، ايستادن و راه رفتن خود را كنترل كنند.
– اين طرح كودكاني كه مشكلات حركتي آنها ناچيز بوده و در كوتاه مدت برطرف مي شود را در بر نمي گيرد.
– اهداي وسيله براساس ارزيابي تخصصي و بر حسب نياز كودك با توجه به بودجه اي كه براي هر مددجو در نظر گرفته شده است امكان پذير خواهد بود؛ بديهي است نمي توان همه وسايل را به يك مددجو اهدا كرد.

این طرح تا به حال در شهرهای تهران و کاشان و استانهای قم، یزد، شیراز و خراسان رضوی به مرحله اجرا در آمده و نزدیک به ۳۰۰۰ کودک فلج مغزی یا دارای مشکلات شدید حرکتی در کشور را تحت پوشش قرار داده است.

۲- خدمات اجتماعی مؤسسه:
*بخش مددکاری :
مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج) به خود می بالد که از ابتدای شروع به کار با شعار “هیچ مددجوی نیازمندی به علت مشکل مالی از دریافت خدمات محروم نمی گردد” بخش مددکاری را در تمام مراکز وابسته دایر نموده است. عمده فعالیت های این بخش در مراکز شامل موارد ذیل می باشد:
*کاهش هزینه های خدمات توانبخشی مددجویان
*مصاحبه و مشاوره با خانواده مددجویان
*بازدید از منزل و بررسی مشکلات خانواده ها از نزدیک
*ارجاع مددجویان به سایر سازمان ها
*مشاوره وراهنمایی به خانواده ها درخصوص مشکلات روحی و روانی ناشی از وجود کودک کم توان و تسهیل پذیرش کودک
*مشاوره وراهنمایی به خانوادها درخصوص دسترسی آسان و سریعتر به خدمات اجتماعی مرتبط با درمان در سطح جامعه
*کمک به بهداشت روانی خانواده ها
*برگزاری جلسات آموزشی ویژه والدین
*شناسایی مراكز و مؤسسات حمایتی و معرفی مددجویان نیازمند به آنها
*مصاحبه حضوری با والدین و استماع نقطه نظرات آنان درخصوص مسائل مختلف درمانی و ارائه راهكارهای مناسب
*شناسایی مشكلات روحی وروانی والدین كه ناشی از وجودكودك معلول است و ارجاع آنها به كارشناسان مشاوره و روانشناسی مراكز
*ارزیابی مشكلات و توانمندی اقتصادی خانواده مددجویان در تأمین هزینه های درمانی
*بررسی مشکلات و دغدغه های خانواده در بهره برداری از خدمات مؤسسه
*طراحي و اجراي طرحهاي حمايتي ويژه گروه خاصي ازكم توانان

– حیطه خدمات مددكاری:
با نظر به اینکه مددكاراجتماعی بعنوان عضوی ازاعضای تیم توانبخشی دركنار سایردرمانگران مشاركت فعال دراجرای صحیح برنامه های توانبخشی دارد لذا كلیه مددجویان با انواع ضایعات مختلف می توانند تحت پوشش خدمات این بخش قرارگیرند.

* بخش ورزش ویژه معلولین ذهنی
امروزه ضرورت و اهمیت ورزش بر هیچکس پوشیده نیست و از نقش ورزش در رشد و تعالی انسان بارها و بارها سخن رفته است. لذا محققان ورزش را برای تمام گروههای معلولین و از جمله کم توانان ذهنی یک نیاز می دانند که می تواند در رشد و توسعه توانایی های ایشان مثمر ثمر واقع گردد. لیکن متأسفانه کودکان و نوجوانان کم توان ذهنی به دلیل شرایط جسمی و ذهنی از ورزش و تفریحات سالم محروم می مانند. از آنجا که یکی از رسالت های توانبخشی استفاده حداکثری از توانایی باقیمانده فرد و رشد نیروهای بالقوه او می باشد ، مؤسسه توانبخشی ولیعصر (عج)طرحی را تحت عنوان “ورزش همگانی”اجرا می نماید که با دراختیار داشتن فضای ورزشی مناسب و افراد تحصیل کرده و با تجربه، بستری را برای ورزش مددجویان کم توان ذهنی به صورت رایگان فراهم آورده است .
– اهداف طرح ورزش :
*توسعه قابلیت جسمانی،حرکتی و ذهنی مددجویان
*ایجاد اوقات فراغت
*توسعه مهارت های اجتماعی کودکان معلول ذهنی
*حمایت از خانواده های مددجویان کم توان ذهنی
*افزایش آگاهی والدین و ایجاد تعامل بین ایشان
*ایجاد انگیزه و نشاط در خانواده و فرد معلول

– گروه هدف :
مددجویان کم توان ذهنی آموزش پذیر دختر و پسر ۲۰-۸ سال شهر تهران .
– ویژگیهای طرح ورزش :
* اجرای طرح به صورت کاملا رایگان
* تحت پوشش قرار دادن تمام مددجویان کم توان ذهی ۲۰-۸ سال
* تمرکز بر ورزش معلولین ذهنی و ایجاد فضای خاص این گروه با همکاری مربیان تحصیل کرده و با تجربه
– فاز های اجرا شده طرح ورزش:
فاز ۱ :تابستان ۱۳۸۷ در مناطق جنوب ،شرق و غرب تهران در دو گروه دختران و پسران
فاز ۲:تابستان ۱۳۹۰ در مناطق شرق و غرب تهران در دو گروه دختران و پسران
فاز ۳ :پاییز و زمستان ۱۳۹۰:در مناطق شمال و غرب تهران در دو گروه ختران و پسران
فاز ۴‌: پاييز و تابستان ۱۳۹۱ : در مناطق، شمال، غرب و شرق تهران و شهر مشهد در دو گروه دختران و پسران
فاز ۵: تابستان ۱۳۹۲ : در مناطق شمال، غرب و شرق تهران و شهر مشهد در دو گروه دختران و پسران
فاز ۶ : زمستان ۱۳۹۲ : در مناطق شمال، غرب و شرق تهران
مؤسسه توانبخشی ولیعصر (عج) در راستای گسترش طرح ورزش و بهره مندی بیشتر مددجویان از خدمات این طرح، در صدد اجرای طرح ورزش در شهرهای یزد، شیراز و کاشان از سال ۱۳۹۳ می باشد. لازم به ذکر است این طرح از سال ۱۳۹۱ در شهر مشهد نیز اجرا می شود.

* بخش ورزش بوچیا :
زمانی که خانواده ای با فرزند فلج مغزی و یا ناتوانی جسمی دیگری مواجه می شود دست نیافتنی ترین فکری که به ذهن ایشان خطور می کند این است که این کودک روزی بتواند ورزش کند.
معمولاً خانواده پس از اطلاع از ناتوانی فرزند خود روزهای پرمشغله ای را سپری می نماید و باید جلسات درمانی متعددی را تجربه کند. این فرایند درمان می تواند در محیطهای مختلفی همچون استخر و سالن های ورزشی تکمیل گردد. زیرا رشد؛ یک فرایند ذهنی، جسمی، اجتماعی و عاطفی است که تمامی این عوامل تحت تأثیر ظرفیت های درونی فرد و محیطی سالم و قدرتمند قرار می گیرد.
تحقیقات مختلفی نشان داده است که تمرینات ورزشی، قسمت های مختلف دستگاه عصبی را پیشرفت می دهد که در نتیجه بر روی جریان ادراکی مثل بینایی، شنوایی و حرکتی اثر مثبتی دارد. ایجاد تسهیلات رشد و نمو همه جانبه از وظایف تیم ها و مراکز توانبخشی است و بهتر است که تمامی کودکان مهارت های حرکتی را در فضاهای اجتماعی تمرین کنند. ورزش بوچیا یکی از فعالیت هایی است این فرصت را برای کودکان معلول جسمی فراهم آورده است. به همین دلیل مؤسسه توانبخشی ولیعصر (عج) در سال ۱۳۹۲ اقدام به برگزاری دوره طرح ورزش بوچیا ویژه معلولین جسمی ۱۵-۶ سال به صورت رایگان نمود این طرح اهداف ذیل را دنبال می نماید:
*افزایش مهارتهای حرکتی گروه
*افزایش مهارتهای اجتماعی و رفتاری
*افزایش بازتابهای ذهنی ،احساسی و حرکتی
*افزایش مهارتهای خود یاری و نظم
*توسعه قابلیتهای جسمانی
*آموزش و یادگیری مهارتهای مورد علاقه
*آموزش مقدماتی و پیشرفته رشته ورزشی بوچیا
*معرفی مددجویان مستعد به تیمهای ورزشی و ایجاد امکان رقابت در صحنه های ملی و بین المللی برای ایشان
*ایجاد فضای مناسب برا ی والدین گروه هدف در تعامل با یکدیگر
*ایجاد اوقات فراغت برای مددجویان
*ایجاد اوقات فراغت برای والدین
*انجام امور درمانی در قالب برنامه ورزشی

و سعی می گردد در هر دوره شرکت کنندگان به مهارت های ذیل دست یابند:
* تعادل
* توانایی قرار گرفتن در ویلچر
* توانایی کنترل بدن خود
* توانایی پرتاب کردن اشیا به سمت هدف
* انعطاف پذیری و توانایی تغییر پذیری
* درک بازی جوانمردانه
* ایجاد حس اعتماد در موقعیتهای اجتماعی

این طرح از سال ۱۳۹۲ در مرکز نوید عصر به مرحله اجرا در آمد و از سال ۱۳۹۳ در شهرهای یزد، مشهد، شیراز و کاشان نیز اجرا خواهد شد.

* طرح آموزش مهارتهای زندگی و خودیاری :
بی شک یکی از دغدغه های بزرگ والدین کودکان کم توان ذهنی این است که فرزندشان روزی بتواند مستقل زندگی کرده و از خود مراقبت نماید.متأسفانه علاوه بر مشکلات کودکان معلول ذهنی به لحاظ شناختی و ذهنی؛ برخی عوامل دیگر نیز مانع از یادگیری مهارتهای ابتدایی زندگی توسط این گروه کودکان و نوجوانان می گردد.
مواردی چون عدم آگاهی اولیا ، نگرانی خانواده ها و بالطبع ندادن مسئولیت به فرزند کم توان خود، وقت گیر بودن آموزش و انجام فعالیتها توسط کودکان ، ترحم خانواده به فرزند معلول و… منجر به وابستگی شدید، احساس عدم کفایت، بروز رفتارهای نابهنجار، کاهش حضور فرد معلول در جامعه و در نهایت خستگی و کاهش انرژی خانواده از انجام شخصی ترین نیاز های فرزند خویش می شود. گاهی اوقات خانواده با حمایت بیش از حد از فرزند معلول و انجام کلیه کارهای روزمره او فرصت های توسعه و روابط با دیگران را برای فرزند خویش محدود می سازد.
بنابراین فعال بودن در زندگی خانوادگی و اجتماعی اهمیت زیادی در توسعه فردی دارد و همچنین ایجاد فرصت برای شرکت در فعالیت های اجتماعی تأثیر زیادی بر هویت فردی، اعتماد بنفس، کیفیت زندگی و در نهایت وضعیت اجتماعی فرد خواهد گذاشت.
افراد معلول نیازمند طیف وسیعی از مهارت ها می باشند که آن ها را قادر به مشارکت معنا دار در خانواده و جامعه می کند.یکی از راه های غنی کردن محیط کودکان، آموزش مهارت های خودیاری است. این دست مهارت ها وقتی در محیط طبیعی به کار می روند بسیار بهتر از محیط های مصنوعی و تئوری آموخته می شوند.
آموزش مهارتهای روزمره زندگی از همان ابتدای فعالیت مؤسسه در برنامه های توانبخشی مراکز وابسته به مؤسسه گنجانده شده بود، علی ای حال مؤسسه تصمیم بر این گرفته است به صورت مسنجم و در قالب طرحی اجتماعی از سال ۱۳۹۲ به صورت ویژه تری با آموزش مهارتهای خودیاری مورد نیاز کودکان و نوجوانان کم توان ذهنی از جمله انجام فعالیت های مربوط به غذا خوردن، انجام بهداشت فردی، فعالیت های مربوط به لباس پوشیدن، ایاب و ذهاب، خرید کردن، جلوگیری از سوءاستفاده و… در قالب آموزش عملی به مددجو به همراه سایر فعالیت ها و آموزش های سرگرم کننده و مهیج و از طرفی درگیر کردن خانواده جهت پیگیری آموزش ها در منزل، قدم در مسیر استقلال معلولین بردارد.

این طرح در سال ۱۳۹۲ در مرکز ارمغان عصر به مرحله اجرا در آمد و در سال جاری در شهرهای کاشان، یزد، مشهد و شیراز نیز در حال اجرا می باشد.

* برنامه های اوقات فراغت :
مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج) باهدف تغییر نگرش جامعه به توانمندیهای کودکان کم توان ذهنی و جسمی و فراهم نمودن بستر حضور هرچه بیشتر این عزیزان در جامعه، به مناسبتهای مختلف اقدام به برگزاری اردوها و برنامه های مناسبتی با اهداف آموزشی، تفریحی و بعضاً زیارتی نموده است. از جمله اقدامات اخیر مؤسسه در این زمینه می توان به جشن رونمایی از نقاشی بیش از هزار کودک معلول جسمی و ذهنی در برج میلاد، جشن درختکاری کودکان معلول، برگزاری اردوهای بازدید از موزه تنوع زیستی پارک پردیسان، بازدید از باغ پرندگان، اردوی رامسر ویژه مددجویان مرکز ارمغان عصر و اردوی زیارتی ویژه خانواده ها نام برد.
۳- طرح سندرم داون :
با توجه به گسترش آمار تولد نوزادان سندرم داون نياز به يك سيستم حمايتي – آموزشي براي خانواده هاي آنها، احساس مي گردد. آگاهي از عقب ماندگي كودك، كندي رشد، نياز به امكانات ويژه براي مراقبت از او، آموزش و تعديلي كه والدين بايد در انتظارات خود براي آينده ايجاد كنند، همگي موجب وارد آمدن فشار روي والدين شده و احتمالاً آرامش خانوادگي را بهم خواهد زد. علاوه بر اين فشار، رابطه كودك و والدين در اثر جدائي كودك از افراد هم سن و سال و مراقبت دراز مدت ممكن است خدشه دار گردد.
والدين كودك سندرم داون براي مقابله با مشكلات خانوادگي، شناسايي و قبول عقب ماندگي كودك و مقابله با مشكلاتي كه در ارتباط با تولد اين كودك بوجود مي آيد، اغلب به كمك نياز دارند. لذا اندكي توجه به والدين اين كودكان و احساسات و حساسيت هاي آنان و راهنمايي و همراهي كردن آنان در طول دورة رشد كودك، اعضاء خانواده را از ناراحتي فشار عاطفي رهايي مي بخشد. اين رهائي بر خانواده اثر مثبتي گذاشته و راه را براي تفكر منطقي در ارتباط با مسائل كودك هموار مي سازد.
در همین زمینه مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج) در طی چندین سال در قالب « طرح سندرم داون» و هم اکنون با ارائه خدمات ویژه به این کودکان، در صدد ارائه خدمات به موقع به نوزادان و کودکان سندرم داون و آموزش به خانواده در جهت پذیرش كودك سندرم داون، نحوه مراقبت و نگهداري از كودك، آگاهي دادن به خانواده در جهت تعديل انتظارات و اقدامات خانواده برآمده است.
انجام خدمات توانبخشي مشاوره اي زير شش سال با استفاده از چك ليست و كارتهاي مداخله اي كه خاص كودكان سندرم داون طراحي شده است ، انجام خدمات كاردرماني، گفتار درماني، آموزش، رفتار درماني- متناسب با سن كودكان سندرم داون- انجام خدمات آموزشي روزانه به كودكان سندرم داون و ارائه خدمات آموزشي به والدين بصورت گروهي از جمله این خدمات است.

* فعالیتهای علمی – تحقیقاتی :
امروزه جهان شاهد تحولات گسترده و چشم گیر در زمینه تدارک بهینه توانبخشی است که استقلال و بهبود کیفیت زندگی افراد معلول را در پی داشته باشد. این ارتقاء خدمت رسانی مرهون تلاش و اهتمام کارشناسان، متخصصین و مربیانی است که نه تنها وجودشان سرشار از عشق نوع دوستی و انسان دوستی برای همنوعان است بلکه همزمان نیز از دانش و فناوری و مهارت های تخصصی لازم بهره مند می باشند. آری گستره خدمات توانبخشی نیازمند افراد دلسوز، با انگیزه و صاحب تخصص است. علی رغم گسترش دانشگاه ها برای تربیت نیروی انسانی متخصص هنوز خلاء پاره ای از مهارتها که با طی دوره های تخصصی کوتاه مدت حاصل می گردد محسوس است. موسسه در جهت پاسخگوئی به اینگونه نیازها در برنامه های خود، برگزاری آموزش های کوتاه مدت که منجر به افزایش مهارت های تخصصی کارگزاران توانبخشی شود را دنبال می نماید.
لذا ارتباط با مراکز معتبر علمی بین المللی داخلی و خارجی از جمله دانشگاه تورنتو کانادا ، دانشگاه UCL انگلیس، مرکز بوبت انگلستان و مؤسسه آموزش پتو (Peto) مجارستان ، در قالب برگزاری کارگاههای آموزشی، فراهم نمودن فرصتهای مطالعاتی برای دانش آموختگان و متخصصان پزشكي و توانپزشكي جهت فراگیری و کاربرد رویکردهای نوین توانبخشی و ارائه رویکردهای لباس فضایی، آموزش نمونشی و بوبت برای اولین بار در کشور، برگزاری کارگاههای آموزشی با هدایت و آموزش اساتید مطرح بین المللی و حمایت از پایان نامه ها و مقالات علمی از جمله فعالیتهای علمی – تحقیقاتی مؤسسه در طی سالها فعالیت در حوزه توانبخشی است. همچنین در این راستا مؤسسه تاکنون توفیق برگزاری شش کارگاه آموزشی ذیل را در زمینه تکنیک های نوین توانبخشی داشته است.
۱- Sensory Motor skills for Children with Cerebral Palsy.
۲- Introductory Bobath course for Children with Cerebral Palsy.
۳- Early Intervention course for Communication Disability.
۴- Conductive Education.
۵- Portage technique for early intervention.
۶- Adeli Suit for Children with Cerebral Palsy.
۷-Sensory Processing
۸- Cognitive Orientation to daily Occupational Performance

– در برگزاری دوره های آموزشی سمت گیری های ذیل مورد نظر است:
– فراهم نمودن بستر مناسب برای همکاری آموزشی دانشگاه های معتبر جهانی در زمینه توانبخشی با مراکز آموزشی و مؤسسات تدارک دهنده خدمات.
– افزایش شناخت و آگاهی کارشناسان توانبخشی با تکنیک و رویکردهای جدید توانبخشی
– فراهم نمودن زمینه برای تبادل تجربیات کارشناسان توانبخشی با اساتید دانشگاه های معتبر جهانی
– بهره گیری از این تبادل تجربیات در جهت ارتقاء کیفیت خدمات توانبخشی
– فراهم نمودن بستر لازم برای تبادل دستاوردهای علمی حاصل از اینگونه برنامه های آموزشی در برنامه های توانبخشی و آموزشی کشور
– برگزاری دوره های آموزشی مشابه توسط اساتید شرکت کننده در کارگاه های آموزشی

*ارائه خدمات آموزشی به خانواده ها :
وجود فرزند معلول که نیازمند توجه ویژه و مراقبتهای متفاوتی است نیروی خانواده به خصوص مادر را بر خود متمرکز می سازد. این خانواده ها علاوه بر مشکلات روانی و عاطفی که به واسطه معلولیت فرزندشان با آن دست به گریبان هستند؛ با خلأهای زیادی در زمینه نحوه رفتار و مراقبت از فرزندشان و به کارگیری روشهای صحیح درمانی مواجه می باشند. بر این اساس یکی از مسئولیتهای مراکز توانبخشی، مشاوره و راهنمایی صحیح والدین جهت اخذ بهترین رویکرد برای ارتقای سطح مهارتهای فرزندشان و آموزش آنها در زمینه های مختلف مربوط به نوع معلولیت فرزند می باشد. در همین زمینه مؤسسه توانبخشی ولیعصر (عج) با بیش از دو دهه فعالیت در زمینه توانبخشی کودکان کم توان ذهنی یا دارای ضایعات نورولوژیکی توانسته است در کنار ارائه خدمات توانبخشی سرپایی و روزانه ویژه مددجویان، خدمات ارزنده ای را در این زمینه به والدین این عزیزان ارائه نماید. از جمله این خدمات عبارتند از :
– تهیه و انتشار کتاب و سی دی هایی با محتوای آموزش نحوه صحیح خواب، تغذیه، حمل و جابجایی و حمام بردن کودکان فلج مغزی
– تهیه و انتشار کتابچه های آموزشی در زمینه اختلال یادگیری، اتیسم، سندرم داون، فلج مغزی و …
– برگزاری کارگاههای آموزشی ویژه خانواده ها
– تولید فیلمهای آموزشی در زمینه های مختلف توانبخشی ویژه خانواده ها

آدرس: میدان ونک – بزرگراه حقانی – بعد از چهارراه جهان کودک – پلاک ۱۴- کدپستی ۱۵۱۸۷ – صندوق پستی ۶۱۷۹/۱۵۸۷۵
تلفن: ۳-۸۸۷۷۳۱۰۲  وب سایت: www.vrf.ir

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *