خط بریل، کافی است الفبای آن رابیاموزید تا به سادگی فراگیری آن و قدرت شگفت انگیزش در دگرگونی زندگی نابینایان پی ببرید

خط بریل (به انگلیسی: Braille)‏ که در سال ۱۸۲۱ توسط لوئیس بریل ابداع شد، روشی است که به طور گسترده‌ای در دنیا توسط نابینایان برای خواندن و نوشتن استفاده می‌شود. خط بریل در زبان‌های راست به چپ از راست به چپ نوشته شده و از چپ به راست خوانده می‌شود و در زبان‌های چپ به راست برعکس.

هر کاراکتر یا سلول بریل از شش نقطه تشکیل شده که در یک مستطیل به صورت ۲ ستون سه نقطه‌ای کنار هم قرار می‌گیرند. هر سلول می‌تواند دو حالت برجسته یا غیر برجسته داشته باشد که جایگشت این دو حالت در شش نقطه مجموعاً ۶۴ حالت مختلف را ایجاد می‌کند. بدین ترتیب امکان نوشتن کلیه حروف الفبا، اعداد و علایم ریاضی، همچنین علایم نگارشی چون ویرگول، نقطه و … فراهم می‌آید.

جهت ارجاع و نامگذاری، این نقطه‌ها را به ترتیب شماره‌گذاری می‌کنند. در زبان‌های راست به چپ، به طور استاندارد نقطه‌های سمت راست از بالا به پایین شماره ۱ تا ۳ و نقطه‌های سمت چپ، از بالا به پایین شماره ۴ تا ۶ را دارند. مثلاً برجسته بودن خانه‌های ۱-۳-۴ یعنی خانه بالا سمت راست، پایین سمت راست و بالا سمت چپ نماد حرف “م” یا در انگلیسی حرف m می‌باشد.

يكصد وپنجاه سال پيش غير ممكن به نظرمي رسيد كه روزي نابينايان نيز همانند سايرين قادر به خواندن ونوشتن باشند ، اما لوئيس بريل كه دردوره حيات خود از داشتن بينايي محروم شده دست به ابتكار عملي زد كه بعدها به نام خود وي به ثبت رسيد . ابتكاروي نه تنها نابينايان را قادر به خواندن ونوشتن كرد . بلكه حتي عده اي از آنان را به كسب مدارج عالي تحصيلي وعلمي ونيز به موقعيتهاي شغلي بالا رساند ، شاهكاري كه به جرأت مي توان گفت زندگي آنان را دگرگون وميل به حيات را در آنان دوچندان كرد .
براساس اعلام انجمن نابينايان آلمان ، فقط يك چهارم از افرادنابينا مسلط به خط بريل وقادر به خواندن ونوشتن به اين خط هستند ، اين تعداد كم مؤيد دونكته است ، يكي ، وجود نقص عضو از ناحيه دستها وتعدادي از نابينايان وديگري تنبلي محض دسته اي از افراد نابينا است . البته اين تنبلي تنها مربوط به افرادي است كه در طول دوران زندگي بينايي خود را از دست داده اند وترجيح مي دهند نيازهاي خود را از طريق تجهيزات صوتي وكامپيوتري باتوجه به مهارتهايشان برطرف كنند .علي رغم آسان بودن فراگيري الفباي خط بريل ، اكثر نابينايان در انتقال حس بينايي به حس لامسه دچار مشكل اند وبه راحتي قادر نيستند آن چيزي را كه لمس مي كنند . با اين همه ، كارشناسان معتقدند الفباي بريل بهترين امكاني است كه در دسترس نابينايان قرارگرفته است تا بتوانند حداقل نيازهاي خواندن ونوشتن خود را رفع كنند .
پيتر بريس كارشناس گروه دوستي كاربران كامپيوتر كم بينا ، عامل ديگري راكه مانع فراگيري نابينايان مي شود وجود نقص ناحيه شنوايي مي داند كه اين مسأله محدويتهايي براي آموزش دهندگان ايجاد مي كند .
نخستين ابتكار در به كارگيري نوشته هاي برجسته نابينايان درقرن چهاردهم ميلادي در ايران آغاز شد وچهارصد سال پيش از آن ‹‹‌ والنتين هوي ››‌ فرانسوي ( ۱۸۲۲-۱۷۴۵)اولين مدرسه نابينايان را درپاريس تأسيس كرد كه در آن كلماتي بسيار ساده وابتدايي با حروفي برجسته روي كاغذ چاپ و به نابيناياني كه فاقد مهارت كافي بودند پديد آمد وآنان با اين روش تنها قادر به خواندن بودند بدون آن كه بتوانند بنويسند .
درنهايت ‹‹‌ لوييس بريل ›› موفق به ابداع روشي شد كه براساس آن شش نقطه در دوستون موازي روي سه خط افقي بيانگر ۶۳ حرف ، عدد وعلامت بودند وبه گفته انجمن نابينايان هيچ زبان شناخته شده در دنيا نيست كه مدعي شود قادر به اجراي اين روش در زبان خود نيست .
لوييس بريل سال ۱۸۰۹ درشمال فرانسه متولد شد . در سن سه سالگي در اثربرخورد شي ء تيز در كارگاه زين ويراق سازي پدرش دچار آسيب از ناحيه چشمها شد كه به نابينايي وي انجاميد . وي دوران دبستان رادرمدارس عادي روستاي خود به اتمام رساند وباحمايت پدرومادر در شناخت استعدادهاي بالقوه اند، موفق به فراگيري چندين آلت موسيقي نيز شد .
درسن ۱۱ سالگي در پي آشنايي بايك افسر ارتش به نام ‹‹ نيكلاس ماري چارلز باربر ›› اولين گام رادرجهت ابداع روش خود برداشت . اين افسر ارتشي كسي بود كه در دوران جنگ پيامهاي سري خود را به صورت نقطه هايي برجسته روي كاغذبه سربازان مي رساند تا آنان بتوانند از طريق لمس آن حتي در تاريكي شب ، پيامها ودستورها را دريافت كنند . وي بعدها تجربيات خود رادراختيار مؤسسه نابينايان پاريس گذاشت وبريل نيز از آنها استفاده كرد . بريل پنچ سال بعد درسن ۱۶ سالگي موفق به ابداع زبان شش نقطه اي خود شد اما بدون اين كه اوج موفقيت و پيروزي خود را المس كند در سي ۴۳ سالگي براثر بيماري سل ديده از دنيافروبست .
دوسال بعد (سال ۱۸۵۴ ) شهرت بريل در فرانسه فراگير شد وروش اودرپرتغال مورد استفاده قرارگرفت .
درسال ۱۸۶۶ ترجمه اولين كتاب پنچ جلدي انجيل به به خط بريل در ۳۲ بخش و ۴۶۰۰ صفحه جهت نابينايا در آلمان به چاپ رسيد . درسال ۱۹۰۸ ‹‹‌ پاستور ارنست كريستوفل ›› ‹‹ انجمن نابينايان ››‌ راباهدف كمك به اجراي هزاران طرح از جمله تأسيس كلينك هاي پزشكي وچشم پزشكي ونيز مراكز آموزشي در ۱۰۸ كشور جهان سوم تأسيس كرد .
از ديگر اهداف اين انجمن ، ايجاد سازگاري هرچه بيشتر نابينايان با ميحط پيرامون خود وخانواده شان ، برنامه هاي توان بخشي براي مهارت يافتن دستها ودرصورت نياز ارائه خدمات درماني و دارويي براي آن دسته از نابيناياني كه دچا رآسيب از ناحيه دستها بودند ، مي توان نام برد .امروزه خط بريل انتفال انواع دانشهاي بشري مورد استفاده است وفراگيري آن براي محقيقن ومردم عادي ، به يكسان، امكان پذير است . اكنون براي بازنويسي متون عادي به خط بريل از دستگاهها ي مدرن الكترونيكي استفاده مي شود ودربسياري از كشورها ، كودكان نابينا در كناركودكان بينا به تحصيل مي پردازند . كتابهاي درسي ، لغتنامه ها وساير متون به خط بريل در اختيار آنان قرار مي گيرد ومؤسسات مخصوصي به تهيه كتب ومجلات براي آنان اشتغال دارند. امروزه در اكثر كشورها ، شركتهاي داروسازي ، نكات لازم نوشته شده روي بسته هاي دارو را دركنار خط عادي به خط بريل نيز مي نويسند تانابينايان امكان استفاده از آن را بيابند.

براي خواندن خط بريل ، كافي است الفباي آن رابياموزيد تابه سادگي فراگيري آن وقدرت شگفت انگيزش در دگرگوني زندگي نابينايان پي بيريد .‹‹ لويس بريل ›› اين نابغه نابينا حيثيت انساني نابينايان را به آنان بازگردانيد وبه جرأت مي توان گفت ، الفباي نقطه اي اوخورشيدي است كه دنياي تاريك آنان را روشن و پر فروغ مي كند.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *