خواسته های نابینایان از گوشی تلفن ثابت و همراه

خواسته های نابینایان از گوشی تلفن ثابت و همراه

امروز تلفن های ثابت و همراه یکی از ضروری ترین لوازم ارتباط برای نابینایان به حساب می آیند چون این قشر بسیاری از روابطی که سایرین با رفت و آمد فیزیکی انجام می دهند را با تلفن دنبال می کنند. مثلاً ارتباطات اجتماعی و شغلی خود را با تلفن شکل می دهند و شغل بسیاری از ایشان وابسته به گوشی است ولی در هر دو حوزه با چالش هایی مواجه شده اند که آنها را از افراد عادی عقب نگه می دارد. مثلاً گوشی های لمسی با تمام پیشرفت هایی که اتفاق افتاده، همچنان سرعت نوشتار یک نابینا را نسبت به فرد بینا کمتر می کند و تلفن ثابت، امکان خواندن شماره های تماس گیرنده را از نابینا سلب می نماید. به همین دلیل، چند سالی هست که در اینترنت و گروه های داخلی و خارجی به دنبال گوشی تلفن ثابت و موبایل مناسب برای نابینایان می گردم ولی هنوز هیچ گزینه ی ایده آلی پیدا نکرده ام. نظرات و تجربیات شخصی خود را در زیر به تفصیل می گویم.

الف) تلفن همراه
در مورد تلفن همراه حالت ایده آل این است که نابینا بتواند با همان سرعتی که فرد بینا تایپ می کند تایپ نماید. به اعتقاد من بهترین راه برای چنین کاری آن است که گوشی موبایل دارای صفحه کلید فیزیکی با سیستم عامل Android 4.4 به بالا عرضه شود. گزینه های دیگر می تواند شامل استفاده از نرم افزارهای تکمیل کننده ی متن باشد. مثلاً وقتی می خواهیم آدرس خود را بنویسیم با نوشتن چند حرف اختصاری و زدن یک کلید خاص، خودبخود آدرس کامل شود. همچنین داشتن صفحه کلید لمسی مناسب با امکان انتخاب حالت سینگل کلیک یا دبل کلیکی یو همچنین امکان کپی پیست متن و غیره می تواند مفید باشد. تعبیه ی Gesture مناسب برای عملکردهای مختلف گوشی موبایل، بخصوص عملکردهای ویرایشی هم خوب است. مثلاً وقتی در کادر ویرایش قرار می گیریم تا وقتی که خودمان از آن خارج نشده ایم با دست گذاشتن روی نقاط مختلف صفحه، نشانگر از کادر ویرایش بیرون نپرد و ما را مجبور به پیدا کردن مجدد آن کادر نکند. اگر برای نوشتن هر حرف الفبا بتوانیم به دلخواه خود یک Gesture تعریف کنیم و برای دستیابی به هر گزینه و تنظیم موبایل هم حرکت میانبر خاصی بگذاریم کمک بزرگی است. مشکل دیگر که در گوشی های لمسی وجود دارد ولی در گوشی های اپل دیده نمی شود کرسر پرجنب و جوش می باشد. یعنی Cursor مرتب از یک جای صفحه به جای دیگر می پرد و باید دوباره پیدا کنیم که کجای صفحه بودیم. یکی از نابینایان خارجی به من گفت که روی گوشی Samsung Galaxy Glide و Samsung Galaxy S که کیبورد فیزیکی و اندروید ۲٫۲ دارند می توان رام کاستوم اندروید ۴٫۴ نصب کرد. خودش این کار را روی گالاکسی گلاید انجام داده و راضی بود. در ایران هیچ موبایل فروشی حاضر نشد این کار را برای من انجام دهد ولی یک سایت آمریکا بود که حاضر شد با دریافت ۸۹ دلار این کار را از راه دور برایم بکند. مبلغ سنگینی بود انجام ندادم. اگر خواستید آدرس سایت را پیدا می کنم و می گویم.

ب) در مورد گوشی های ثابت
حداقل خواسته های من از گوشی تلفن ثابت شامل موارد زیر است:
۱- کیفیت مناسب صدا
۲- کالر آیدی گویا (Talking Caller ID) یعنی اعلام نام تماس گیرنده در لحظه ی تماس
۳- مرور گویا (Audible Review) مرور آخرین شماره هایی که با من تماس گرفته اند به صورت سخنگو.
فکر می کنم برای بقیه ی نابینایان ایران، قیمت هم مهم باشد ولی برای من مهم نیست. از آنجا که مارک تکنوتل تمام امکانات فوق را یکجا دارد و قیمتش هم مناسب است به نظر می رسد باید در تمام دنیا تلفن هایی با این امکانات به راحتی پیدا شود ولی متاسفانه من تمام دنیا را گشتم و تلفن مناسب پیدا نکردم. تکنوتل قابلیت کالر آیدی گویا و مرور سخنگو را دارد ولی کیفیت صدایش بسیار بد است، خیلی زود خراب می شود و تنها مدلی که امکان مرور گویا دارد آهسته ترین صدای زنگ آن به قدری بلند است که فقط به درد ناشنوایان می خورد. حالا به مرور تجارب خودم در کار با گوشی های مختلف می پردازم و در پایان این نوشته، کاتالوگ انواع گوشی های نابینایان که در دنیا هست و من پیدا کردم را می گذارم.
تکنوتل
تکنوتل یک مارک ایرانی است که یکی از مدل هایش امکان کالر آیدی گویا و مرور گویا دارد. قیمتش هم مناسب و در حدود ۶۰ هزار تومان است ولی صدای زنگ آن بسیار بلند می باشد و وقتی زنگ می زند تمام خانه را به هم می ریزد. حتی اگر زنگ را یواش کنیم باز هم فریاد می کشد. کیفیت صدا به قدری بد است که وقتی با دیگران حرف می زنم می گویند انگار مریض شده ای. زود هم خراب می شود و باید آن را دور بیندازید. فکر می کنم مونتاژ قطعات چینی باشد. ضمناً فعال کردن امکانات سخنگو برای نابینا مقدور نیست و باید بار اول با کمک فرد بینا این کار را انجام دهد ولی دفعه ی بعد که کد مخصوص فعال سازی را یاد بگیرد به کمک فرد بینا نیاز نیست.
گوشی Geemarc 550a
این گوشی را یک شرکت تلفن سازی با همکاری انجمن نابینایان انگلستان RNIB ساخته است و تمام منوهایش گویا هستند. حداقل امکانات مورد نظر ما را دارد ولی با قیمت تقریبی ۱۵۰ دلار عرضه می شود و کسی که بخواهد چنین قیمتی بپردازد انتظار خواهد داشت این تلفن پیغامگیر و Audible Alert هم داشته باشد اما ندارد. در مورد مفهوم Audible Alert بعداً توضیح می دهم.
تلفن های پاناسونیک
بعضی مدل های پاناسونیک امکان TCI یعنی Talking Caller ID دارند ولی AR یعنی Audible Review ندارند. ضمناً تلفن های پاناسونیک امکان نام خوان هم دارند یعنی اسم یک شخص رو در حافظه شون با شماره تلفن اون شخص ذخیره می کنیم و اسم رو به جای شماره اعلام می کنه ولی این هم فقط در لحظه ی تماس هست و نه بعد از قطع تماس.
تلفن های AT&T
اینها دارای TCI و Audible Alert هستند ولی AR ندارند. امکان AA یعنی Audible Alert یا هشدار صوتی یعنی این که وقتی کسی برای ما پیغام می گذارد بتوانیم بفهمیم که پیغام نخوانده داریم. تلفن های عادی وقتی کسی پیغام می گذارد یک چراغ قرمز چشمک زن دارند که ما نابینایان نمی توانیم م چشمک زدنش را ببینیم ولی تلفن های دارای AA هر چند ثانیه یک بار بوق می زنند و متوجه می شویم که پیغام نخوانده داریم. این برای من خیلی مهم است.
مزیت دیگر گوشی های AT&T این است که ۶ پله ولوم زنگ دارند. یعنی صدای ولوم را می توان به قدری کم کرد که خیلی آهسته شود. این امکان را من خیلی دوست دارم. می خواهم به جای زنگ ۳ پله ای که کمترین صدایش هم بلند است، زنگ ۶ پله ای داشته باشم که کمترین صدایش خیلی یواش شود. بعضی مدل های تکنوتل این قابلیت را دارند ولی آنها فقط TCI دارند اما AR ندارند.
تلفن های لمسی رومیزی پاناسونیک
پاناسونیک یک گوشی تلفن کاملاً لمسی رومیزی ساخته که به خط تلفن وصل می شود و مثل تلفن ثابت عمل می کند ولی اولاً قیمتش حدود ۲۴۰ دلار است و ثانیاً تمام لذت تلفن رومیزی از نظر من به دکمه های فیزیکی است. اگر لمسی شود و مثل موبایل مرتب جایش تغییر کند به درد ما نمی خورد. این تلفن کاملاً شبیه موبایل است و به نظر من کار کردن با آن کیف ندارد. حتی شخصاً معتقدم برای کسی که بیشتر وقتش را پشت میز نشسته تلفن رومیزی مهم تر از تلفن بی سیم است. من بدون تلفن بی سیم می توانم زندگی کنم ولی بدون تلفن رومیزی زندگیم مختل می شود چون هر دقیقه باید دنبال محل گوشی تلفن بگردم.
تلفن های Clarity
امکان TCI دارند ولی در هیچ جای کتابچه راهنمای آنها توضیح نداده که AR هم دارند یا نه؟ قیمتشان هم خیلی بالاست.
تلفن های Powertel
وضعیت مشابه گوشی های Clarity دارند. نمی دانیم دارای AR هستند یا نه؟ قیمتشان هم بالاست.
تلفن های Serene
وضعیت دقیقاً مشابه مورد قبل است.
تلفن های Uniden
دست روی دلم نگذارید که خون است. تلفن های Uniden به ظاهر خیلی خوبند. هم TCI دارند، هم AR و هم AA و هم پیغامگیر! البته منوهایشان گویا نیست. من یکی از این تلفن ها را به قیمت ۱۸۵ دلار از سایت آمازون آمریکا خریدم و تا به دستم رسید حدوداً ۲۵۰ دلار برایم خرج برداشت یعنی نزدیک به ۸۰۰ هزار تومان شد ولی با آن مصیبت داشتم. اولین مشکلش این است که آداپتورهایش با ولتاژ برق ایران سازگار نبود. تا به برق زدم آداپتور ترکید و مجبور شدم عوض کنم. فکر می کردم چون یک مارک آمریکایی است در آمریکا ساخته می شود ولی روی آداپتورها نوشته ساخت چین و روی گوشی نوشته ساخت تایوان! نکته ی دیگر این که گوشی تلفن رومیزی باید باتری بخورد تا وقتی برق می رود تنظیماتش پاک نشود ولی باتری نمی خورد و فقط با آداپتور است که امکانات سخنگوی آن کار می کند. حتی ساده ترین گوشی های چینی هم باتری می خورند ولی این یکی یادشان رفته برایش باتری بگذارند. ولوم زنگ سه مرحله ای است و ۶ مرحله ای نیست ولی صدایش به اندازه تکنوتل بلند نیست. از این حیث مشکل خیلی حادی ندارم. اساسی ترین مشکل این بود که با کالر آیدی ایران سازگار نیست و شماره ها را نمی خواند. در تنظیماتش سه جور کالر آیدی می توان تنظیم کرد Type A, Type B, Type C ولی هیچ کدام با کالر آیدی ایران سازگار نیست. در نتیجه اساساً امکانات سخنگوی این تلفن کار نمی کند و پولم به هدر رفته! تنها امکان جالبش Audible Alert است. یعنی وقتی کسی پیغام می گذارد هر چند ثانیه یک بار بوق بسیار آهسته ای می زند که من را متوجه می کند. مدل D3097 فقط بیسیم است ولی من مدل D3098 را گرفتم که تلفن باسیم و بیسیم با هم هستند و تلفن باسیم یعنی نوع رومیزی برایم خیلی مهم تر است. نوع بی سیمش برایم کارایی خاصی ندارد چون یک تلفن بی سیم پاناسونیک دارم که از تلفن بی سیم Uniden خیلی شیک تر و خوش دست تر است. خلاصه این اشتباه رو نکنید و Uniden نخرید که پول شما هم بر باد میره.

پ) دستگاه های کالر آیدی
یک سری دستگاه های کالر آیدی خوان سخنگو هم هستند که تلفن نیستند و فقط برای اعلام شماره ها ساخته شده اند. اونها رو هم با هم مرور می کنیم.
مارک فیلیپس
یک نوع فیلیپس هست که قابلیت TCI داره و بر خلاف ادعای سایت فیلیپس، در فروشگاه آمازون کاربرها اعلام کرده اند که AR نداره.
مارک Classco
این مارک آمریکایی هست و امکان TCI و AR داره. تنها مارکی هست که حتی امکان Audible Call Waiting هم داره. یعنی اگر داریم به نفر اول صحبت می کنیم و نفر دوم پشت خطمون میاد شماره نفر دوم رو هم اعلام می کنه. قیمتش ۸۰ دلار هست و فروشگاه آنلاین نداره. در آمریکا فقط با ارسال چک برای کارخانه ی سازنده به فروش می رسه. این کالر آیدی ها امکان نام خوان ندارند ولی امکان جالبی دارند که میشه برای هر شماره یک اسم را با صدای خودمون ضبط کنیم و وقتی مثلاً پسرعموی من زنگ می زنه با صدای خودم بگه پسرعمو رضا!
کالر آیدی خوان ایرانی
چند وقت پیش، یک شرکت ایرانی هم اعلام کرد که کالر آیدی خوان گویا برای نابینایان ساخته و روی گوش کن هم خبر دادند. من یکی از اونها رو به قیمت ۱۲۰ هزار تومان خریدم ولی چیز بیخودی بود. امکان کالر آیدی گویا فقط در صورتی کار می کرد که امکان ضبط مکالمه رو فعال کنیم. نمی دونم چطور به فکر سازنده نرسیده که این دو قابلیت ربطی به هم ندارند. ضمناً امکان ضبط مکالمه روی تلفن هایی که اینترنت ADSL داشته باشند کار نمی کنه و فقط خش خش ضبط می کنه. نمی دونم چطور به فکر سازنده نرسیده که شاید یک نفر روی خط تلفنش اینترنت داشته باشه. اون رو هم پس دادم. خداییش فروشنده هم خوش اخلاق بود و بدون چانه زدن پس گرفت.
بعضی ها میگن کالر آیدی گویا بهتر هست چون هر کس می تونه اون رو به هر تلفنی دوست داشت وصل کنه ولی من تلفن رومیزی گویا رو ترجیح میدم چون می تونم وقتی آخرین شماره ها رو مرور می کنم همون لحظه دستم رو روی شماره مورد نظر فشار بدم و شماره بگیرم.
تا اینجا قابلیت هایی که موجود هستند رو گفتم ولی من دوست داشتم همه ی قابلیت ها رو در یک تلفن داشته باشم. متاسفانه هنوز ساخته نشده. یک سری قابلیت های دیگر هم دوست دارم ساخته بشه که هنوز تلفنی با این مشخصات به دنیا نیومده. اونها رو هم میگم:
قابلیت هایی که دوست دارم در آینده به تلفن ها اضافه بشه
۱- در مورد امکان کالر آیدی گویا دوست دارم وقتی کسی از کشور خودم زنگ می زنه دیگه کد کشور رو نخونه و موقعی که از شهر خودم زنگ می زنه دیگه کد شهر رو نخونه. هیچ تلفنی این امکان رو نداره.
۲- دوست دارم پیغامگیرش به جای این که از حافظه ی ۱۴ دقیقه ای استفاده کنه یک حافظه ی دیجیتال بخوره و بتونه علاوه بر ضبط تمام پیغام ها، آرشیو صوتی مکالمات ضبط شده رو هم روی کارت حافظه نگه داره. همچنین امکان ضبط مکالمه ی دستی و ضبط مکالمه ی خودکار رو داشته باشه تا آرشیو همه ی گفتگوها ضبط بشه. تنظیمات تلفن هم روی کارت حافظه باشه تا اگر برق رفت تنظیمات به هم نخوره و نیازی به باتری و اینطور چیزها هم برای جلوگیری از پاک شدن تنظیمات نداشته باشیم.
۳- دوست دارم این تلفن قابلیت برنامه نویسی داشته باشه. مثلاً روی کارت حافظه یک برنامه تنظیم کنیم که وقتی کسی زنگ می زنه به طرف اعلام کنه جهت شنیدن فهرست کالاها و قیمت ها عدد ۱ را بزنید و جهت گفتگوی تلفنی عدد ۲ را. اگر این امکانات با قابلیت های VOIP و تلفن اینترنتی و تلفن تصویری هم ترکیب می شد دیگه حرف نداشت.
باز هم تاکید می کنم یکی از ضروری ترین نیازهای برآورده نشده ی نابینایان ایران تلفن های ساده ی رومیزی هست که امکان مرور گویا داشته باشند. فعلاً بقیه ی قابلیت ها پیشکش! هر کی می تونه یک تلفن با قیمت و کیفیت مناسب معرفی کنه که من بخرم. من ۸۰۰ تومان دادم مارک آمریکایی خریدم و کارم راه نیفتاد. طبیعتاً حاضرم ۸۰ یا ۱۸۰ تومان بابت تلفن با مشخصاتی که گفتم را بپردازم. حالا شما دوستان هم نظرات خودتون رو بگید چون اینها فقط دیدگاه و تجربه ی شخصی من بودند.

منبع: جواد حسینی، سایت ایران راوی، ۲۱ آبان ۱۳۹۴

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *